Chorwacja
1. Informacje ogólne
Republika Chorwacka (Republika Hrvatska) leży w Europie Centralnej, nad Morzem Adriatyckim. Graniczy ze Słowenią (501 km) od zachodu, Węgrami (329 km) z północy, Jugosławią (266 km) od północnego wschodu (Serbia) i południowego wschodu (Czarnogóra) oraz Bośnią i Hercegowiną (932 km), która znajduje się niejako w środku Chorwacji od strony wschodniej (patrz mapka). Ukształtowanie terenu jest zupełnie różne w części północnej i południowej Chorwacji. Północna Chorwacja, w której skład wchodzą krainy Slawonia i Barania, jest niziną (Nizina Panońska), z rzadkimi i niskimi (do 500 m n.p.m.) górami. Jest to obszar rolniczo - przemysłowy. Natomiast południowa część Chorwacji jest górzysta, począwszy od Istrii, przez Gorski Kotar i Velebit, na całej Dalmacji kończąc. Mimo to, w Chorwacji nie ma gór wyższych niż 2000 m n.p.m. Najwyższym szczytem jest Dinara (1831 m), leżąca na granicy z Bośnią i Hercegowiną niedaleko miasta Knin. Chorwacja leży na obszarze zlewisk Morza Czarnego i Adriatyku. Rzeki w Chorwacji środkowej i północnej są duże i należą do zlewiska Morza Czarnego (Sava, Drava, Dunaj). Rzeki, które mają ujście do Adriatyku, są krótkie i o dużych spadkach. W Chorwacji nie ma wielu jezior i są one raczej nieduże. Największe - Vrana niedaleko Biogradu - liczy około 30 km2.
Republika Chorwacka liczy 56 610 km2 (ląd), czyli około sześć razy mniej niż Polska. Do Chorwacji należy 1185 wysp, z czego 66 jest zaludnionych. Długość linii brzegowej wynosi 5835 km, z czego aż 4058 km przypada na wyspy. Największą wyspą jest Krk (410 km 2). Stolicą Chorwacji jest Zagrzeb, liczący około milion mieszkańców. Inne duże miasta Chorwacji to Rijeka, Split, Osijek, Varazdin, Pula, Karlovac, Cakovec, Zadar, Dubrovnik. Chorwacja jest podzielona na 20 Żupanji, 21 stanowi miasto Zagrzeb.
2. Zadar
Zapraszamy Was do uroczego Zadaru, miasta znajdującego się w samym sercu Adriatyku, oraz często nazywanego małym chorwackim Rzymem. Nazwę tą usprawiedliwia jego historia sięgająca trzech tysięcy lat, wyjątkowe budowle kościelne oraz bogate dziedzictwo kulturalne. Piękno tego miasta uzupełniają naturalne cechy charakterystyczne dla regionu zadarskiego, który zdobi 1200 km malowniczego i czystego wybrzeża i splot 300 wysp i wysepek. Zadar jest miastem, w którym powitają Was gościnni ludzie z kieliszkiem autochtonicznego zadarskiego likieru Maraskino.
Centrum rzymskiego miasta wyznaczało forum plac o wymiarach zbliżonych do boiska piłkarskiego (95 na 45 m). Powstało w I w. p.n.e., a rozbudowywano je stopniowo przez kolejne cztery stulecia. Obecnie po dawnych świątyniach Jupitera, Jukony i Minerzy pozostały tylko ruiny. W północno-zachodniej części placu zachowała się wysoka na 14 m rzymska kolumna, używana w średniowieczu jako pręgierz (stup sramote).
Olbrzymia rotunda kościoła św. Donata (crkva sv. Donata; latem 9.00 - 21.00) po północnej stronie placu to najważniejsza i najbardziej charakterystyczna budowla sakralna w Zadarze. Kościół wzniesiono w IX stuleciu w stylu wczesnoromańskim, podobno z inicjatywy biskupa Donata. Do budowy wykorzystano resztki rzymskich konstrukcji. Do dzisiaj w murach widoczne są fragmenty starych rzeźbień i mozaik. Przeniesiono również w całości dwie rzymskie kolumny.
3. Ugljan
Ugljan jest jednocześnie osiedlem i niewielkim portem położonym na północno-wschodnim wybrzeżu wyspy o tej samej nazwie. Wyspa Ugljan jest połączona z lądem codziennymi liniami promowymi Zadar - Preko. Od portu promowego do miejscowości Ugljan prowadzi wyspowa droga. Gospodarczą podstawę osiedla stanowi rolnictwo i rybołówstwo, a piękne piaszczyste plaże w samej miejscowości sprzyjały rozwojowi turystyki. W sąsiedniej zatoce Muline oddalonej od Ugljanu o 2 km znajduje się najpiękniejsza plaża piaszczysta na całej wyspie. Ugljan jest miejscowością, w której kilka restauracji oferuje lokalne specjalności, tak więc miejsce to polecamy przede wszystkim na spokojny rodzinny wypoczynek. Polecamy zobaczyć: klasztor fanciszkański z 1430 r./ w zatoce Batalaza znajdują się pozostałości rzymskiej willi / piaszczystą plażę w zatoce Muline / Preko: port promowy wyspy Ugljan Jak dojechać: od portu promowego Preko: 11 km na północny zachód od portu Preko po głównej drodze wyspowej Preko-Ugljan
4. Petrcane
Miasteczko Petrcane znajduje się w północnej części wybrzeża Dalmacji, około 12 km na północ od Zadaru. Petrcane to miejscowość wypoczynkowa z małym portem przy zatoce w kanale Zadar. Wybrzeże przyciąga turystów przepiękną 2-kilometrową plażą kamienistą i miejscami piaszczystą. Na południowy-wschód od osady stoi dobrze zachowany kościół Św. Bartula z przełomu XII i XIII stulecia, który zamieniono na apartamenty. Zatoka, przy której leży miasteczko, należy - dzięki prądom morskim - do najczystszych w Chorwacji. Wybrzeże zatoki jest osłonięte ze wszystkich stron, co zapewnia świetną ochronę przed wiatrem. W pobliżu Petrćane znajduje się ośrodek rekreacji Zaton z atrakcjami takimi, jak tobogan czy trampolina. Do Zatonu można popłynąć łodzią. Warto wziąć udział w spływie kanionem romantycznej rzeki krasowej Zrmanja oraz wybrać się na wycieczkę do historycznej części Zadaru
5. Dugi Otok
Długa wyspa. Jest to wymarzone miejsce dla tych, którzy chcą spędzić swoje wakacje w czystym środowisku. Można tu spotkać rybaków, farmerów, są tu piękne plaże i infrastruktura przygotowana na przyjazd turystów z kraju i zagranicy. Jest tu również Telascica, największy naturalny port spośród Adriatyckich wysp, park naturalny w którym swą siedzibę mają muflony. W północno-zachodniej, zalesionej części wyspy znajdują się piaszczyste zatoki, wspaniała plaża Saharun z 41 metrową latarnią morską w Veli Rat. Dugi Otok jest największą wyspą archipelagu Zadaru, a nazwę zawdzięcza swojej wyjątkowej długości 45km. Jej najszerszy punkt o szerokości 5km znajduje się przy Sali, najwęższy przy osadzie Savar ma szerokość nieco ponad 1km. Bozava to niewielka miejscowość w północno - wschodniej części wyspy Dugi Otok. Położona w cichej dolinie, otoczona sosnowym lasem Bozava jest najchętniej odwiedzanym miejscem na wyspie. Oprócz morskich kąpieli i spacerów wzdłuż plaży turyści korzystać mogą z bogatego zaplecza sportowego, do dyspozycji boiska do koszykówki, korty tenisowe. Bozava jest także znanym centrum nurkowym. Do odwiedzenia tej uroczej miejscowości zachęcają również liczne zabytki np. datowany na IX wiek kościół parafialny, XIII - wieczny Kościół Św. Trójcy.
6. Klek
Klek to niewielka miejscowość turystyczna położona na północno-zachodnim brzegu Zatoki Malostońskiej, na południowy-wschód od ujścia rzeki Neretwy. Tereny te mają niezwykle bogatą historię, niegdyś były częścią Republiki Dubrownickiej, a dziś mieszka tu 80 mieszkańców, którzy zajmują się uprawą owoców, warzyw i oliwek oraz rybactwem i turystyką. Atutem kurortu jest krystalicznie czyste morze, wspaniała roślinność oraz zabytki. Do najciekawszych należy Wieża obronna Monković z kaplicą i pozostałościami murów z XVII i XVIII wieku. Koniecznie należy wybrać się do leżącego na południu Dubrovnika Perły Adriatyku. Jest to miasto pełne zabytków, hoteli, restauracji, barów i kawiarni, charakteryzuje się malowniczym położeniem i niepowtarzalnym klimatem. Do licznych zabytków Dubrovnika należy studnia Onofrio, Pałac Rektorów, klasztor Franciszkanów, klasztor Dominikanów oraz twierdze, baszty, wieże zegarowe i mury obronne, którymi, jak promenadą, można obejść całe miasto.
7. Dubrownik
Dubrownik nazywany jest Perłą Adriatyku. Wyjątkowy klimat sprawia, że jest to jedno z najbardziej nasłonecznionych miast południowej Europy. Bogata przeszłość miasta sprawiła, że jest dziś ono pełne wyjątkowych zabytków architektury. Dubrownik był bowiem w latach 1204 - 1806 wolną republiką kupiecką konkurującą nawet z samą Wenecją. Na okres renesansu przypadł okres świetności miasta, Dubrownik stał się ośrodkiem nauki i sztuk pięknych. Dziś Stari Grad w Dubrowniku to wspaniale zachowane miasto renesansowe. Świetnie zachowane fortyfikacje, unikalne w skali światowej, oddzielają całkowicie wyłączoną z ruchu pojazdów starówkę od reszty miasta. Dzięki temu można tu spokojnie spacerować po wykładanych marmurami placach i podziwiać renesansowe pałace. Na niektórych z nich widać jeszcze ślady kul - mimo, że większość zniszczeń wojennych już usunięto. Jest pozostałość po barbarzyńskim ostrzale miasta, dziedzictwa światowej kultury UNESCO (!), przez artylerię oddziałów wojsk jugosłowiańskich od października 1991 do maja 1992. Warto przyjechać do Dubrownika na Letni Festiwal, który trwa od połowy lipca do połowy sierpnia. Odbywa się tu wtedy na scenach w całym mieście ponad sto różnych przedstawień. Gdy zmęczymy się zwiedzaniem można odpocząć na leżących w pobliżu Starego Miasta plażach nad Adriatykiem.
8. Split
Informacje podstawowe
Liczba mieszkańców: 115 tys., Numer kierunkowy telefonu: 00385/21,
Ważniejsze numery telefonu:
Pierwsza pomoc: 94; Policja: 92
Czas lokalny:
Warszawa: 12.00; Split 12.00
Komunikacja miejska:
Autobus: Zapewniają komunikację w mieście i strefie podmiejskiej Adres informacji turystycznej: Obala narodnog preporoda 12
Historia
W miejscu dzisiejszego Splitu na początku naszej ery powstała iliryjsko - grecka osada Aspalathos. Nazwa pochodziła od aromatycznego ziela rosnącego w okolicy. Ziemie te wkrótce opanowali Rzymianie, którzy w sąsiedniej Salonie założyli centrum prowincji Ilirii. Aspalathos zostało wybrane pod koniec III wieku przez cesarza Dioklecjana na budowę olbrzymiego pałacu. Ciekawa jest historia życia władcy. Ten syn wyzwoleńca, czyli byłego niewolnika odbył zawrotną karierę. Początkowo został legionistą, później dowódcą straży cesarskiej i konsulem. W 284 r. został wyniesiony na tron przez armię. Jako cesarz wprowadził władzę absolutną. Uwielbiał bogaty, wschodni ceremoniał. Wybrzeże Dalmacji było jego ulubionym zakątkiem w całym imperium. Po abdykacji w 305 roku zamieszkał w zbudowanym przez siebie pałacu. Po jego śmierci w 321 r. ta okazała rezydencja znalazła szczególne zastosowanie. Zsyłano tu kolejnych obalanych cesarzy lub ich rodziny. Wraz z upadkiem cesarstwa nastały dla mieszkańców Dalmacji ciężkie czasy. Wybrzeże było nękane przez najazdy barbarzyńców. Po zburzeniu Salony przez Awarów i Słowian w 605 r. jego mieszkańcy schronili się za potężnymi murami byłej rezydencji cesarskiej, dając w ten sposób początek miastu Split, zwanego wówczas Spalato. Jan z Rawenny został wysłany do miasta, aby odtworzyć istniejące tu dawniej biskupstwo. Katedra została urządzona w dawnym mauzoleum cesarskim. Przy mieście osadzili się Słowianie. Do budowy domów używano często elementów z dawnego pałacu. Ludność miasta uległa z czasem slawizacji, miasto weszło w skład Królestwa Chorwacji. Okresowo pozostawało pod władzą Bizancjum, bądź Węgier. Choć miasto przeżywało zmienne koleje losu, to na średniowiecze przypadł jego okres świetności. Split cieszył się bowiem znaczną autonomią i był w miarę niezależny od zmieniających się często władców królestw ościennych. W 1420 r. Split został opanowany przez Wenecję, co doprowadziło do jego upadku. Wenecjanom nie na rękę był rozwój konkurencyjnego dla niej portu. Z obawy przed Turkami miasto otoczono grubymi murami. Ci nigdy miasta nie zdobyli. Za to w 1797 r. miasto zostało przyznane Austrii i w jej granicach pozostawało aż do 1918 r. Po I wojnie światowej na uzyskanie Splitu liczyły Włochy. Miała być to nagroda za przyłączenie się do krajów walczących z Austrią. Miasto wraz z większością Dalmacji zostało jednak przyznane nowo powstałej Jugosławii. Czasy II wojny światowej przyniosły jednak miastu okupację włoską i zniszczenia. Dziś miasto pozostaje ważnym ośrodkiem turystycznym oraz portem w niepodległej Chorwacji.
9. Kvarner
Zatoka Kvarnerska, którą z zachodniej strony ogranicza z kolei wschodnia część Istrii, jest zupełnie inna. Tutaj wysokie góry schodzą wprost do morza. Stąd wybrzeża nie da się bardzo zabudować - na przykład miasto Opatija składa się praktycznie z kilku rzędów domów "przyczepionych" na zboczu. Miejscowości turystyczne mieszczą się najczęściej w zatokach. Opatija wraz z innymi miejscowościami Opatijskiej Riwiery, Rabac, Crikvenica oraz Novi Vinodolski to najpopularniejsze z kvarnerskich miasteczek turystycznych. Największym miastem Kvarneru jest natomiast Rijeka, znaczący port i jedno z największych miast Chorwacji, leżąca w głębi zatoki.
10. Istria
Półwysep Istria jest najbardziej na zachód wysuniętą częścią Chorwacji. Stolicą półwyspu jest Pazin (9 tys. mieszk.), ale rolę głównego miasta pełni Pula. Do lat 50. Istria była częścią Włoch, więc do dziś wielu mieszkańców posługuje się na co dzień językiem włoskim. Także w dużej części półwyspu nazwy miejscowości podawane są w dwóch językach. Istria, a zwłaszcza jej zachodnie wybrzeże, uznawane są za najbardziej skomercjalizowaną część chorwackiego wybrzeża. Służy temu m.in. łatwiejsze do zagospodarowania ukształtowanie terenu. Zachodnie wybrzeże Istrii jest praktycznie jedynym tak dużym obszarem w Chorwacji, gdzie wysokie góry nie schodzą bezpośrednio do morza. Dlatego niedaleko plaż można natknąć się na przykład na pola kukurydzy. Nie jest to więc tak malownicze wybrzeże, jak choćby to w Kvarnerze, po drugiej stronie Istrii. Nie oznacza to oczywiście, że zachodnie wybrzeże Istrii jest nieatrakcyjne - także i tutaj można znaleźć ciekawe zakątki.
11Karlovac
Na tę część składają się trzy odrębne obszary: tereny nizinne wokół stolicy z licznymi budowlami z XVIII w. wzniesionymi na miejscu dawnych zamków, pagórkowata kraina słynąca z produkcji wina (Samobor i Karlovac) oraz pas przy granicy z Bośnią i Hercegowiną na południe od Sisaka. Krajobraz jest zróżnicowany: falujące niziny oraz wzgórza porośnięte są winną latoroślą, bszary położone wyżej porastają gęste lasy. W miastach i miasteczkach zachowały się barokowe kościoły, klasztory, zamki i twierdze. Większość z nich poważnie ucierpiała podczas ostatniej wojny. Część została odrestaurowana, ale wiele jeszcze czeka na odbudowę.
Kuchnia Chorwacka
Jedzenie chorwackie jest dosyć specyficzne i zróżnicowane zależnie od klimatu. W części północnej jedzenie jest zbliżone do naszego. Na wybrzeżu dominują potrawy raczej lekkie, wolno psujące się. Mniej popularna niż w Polsce jest wieprzowina (choć jej udział wciąż jest wysoki). Sporo je się baraniny i ryb, zwłaszcza na wybrzeżu.
Obyczaje
Chorwaci są dość spontaniczni w swoim zachowaniu i bardzo chętnie nawiązują znajomości. Jako Słowianie są otwarci i chętni do pomocy. Dobrze traktują Polaków (jeśli nasze wybryki będą się powtarzać, to szybko możemy o tym zapomnieć), bez fałszywej grzeczności okazywanej często Niemcom. Nie lubią natomiast, jeśli ktoś chce okazać im swoją wyższość. Nie ma zwyczaju całowania kobiety w rękę przy powitaniu. Przy jedzeniu nie należy się spieszyć. Jeśli ktoś chce, może leżeć nawet na bardzo zatłoczonej plaży bez ubrania (choć raczej nie wypada). Targowanie się raczej nie wchodzi w grę, ewentualnie zdecydowanie poza sezonem w prywatnych pokojach lub apartamentach. Chorwaci dosyć głośno się zachowują, ale jest to po prostu ich styl bycia i nie należy się za to na nich obrażać.
Informacje praktyczne
Tak naprawdę potrzebne są tylko dwie rzeczy: paszport i pieniądze, reszta jest sprawą wtórną (a może pieniądze wystarczą też do zdobycia paszportu?). Oczywiście, jeśli jedziemy samochodem, to potrzebne są dokumenty samochodu i ubezpieczenie OC (zielona karta nie jest wymagana). Gdy samochód jest pożyczony, trzeba mieć spisaną umowę użyczenia przynajmniej w dwóch językach (najlepiej sprawę załatwić w PZM). Jeżeli jednak w dowodzie rejestracyjnym wpisana jest osoba o tym samym nazwisku (np. rodzic), z reguły nie ma żadnych problemów. Jeśli samochód jest na gwarancji, koniecznie zabrać książkę gwarancyjną, a także dowiedzieć się, z kim w razie awarii trzeba się skontaktować. Oczywiście niezbędnym wyposażeniem jest "sprzęt plażowy". Warto zabrać materace do leżenia (najlepiej nie dmuchane, a z gąbką w środku), bo kamienie nigdy nie są idealnie równe. Tak samo przyda się jakiś amatorski (bądź oczywiście profesjonalny) sprzęt do nurkowania, czyli najczęściej po prostu maska z rurką i ewentualnie płetwy.
6. Ważne informacje Polskiego MSZ
WIZA, PRZEPISY WJAZDOWE
Obywatele polscy mogą wjeżdżać i przebywać w Chorwacji bez wiz do 90 dni. Uprawnienie to nie dotyczy osób, które zamierzają podjąć pracę, naukę w chorwackich szkołach i uczelniach, a także udających się na pobyt stały. Powinny się one ubiegać o specjalne zezwolenie władz chorwackich, będące podstawą do wydania wiz w przedstawicielstwie dyplomatycznym Chorwacji. Przy wjeździe nie ma szczególnych wymogów dotyczących okresu ważności paszportu, jednakże nie może być on krótszy niż dozwolony okres pobytu. Od 1 sierpnia 2004 r. w Chorwacji obowiązuje rozporządzenie rządu w sprawie systemu wizowego, które m.in. zezwala obywatelom UE na przekraczanie granicy chorwackiej także na podstawie dowodów osobistych. Ministerstwo Spraw Zagranicznych pragnie przestrzec, iż jest to uregulowanie wewnętrzne Republiki Chorwackiej i przy przekraczaniu granicy chorwackiej na podstawie dowodu osobistego dochodzi zarówno do łamania postanowień prawa polskiego, jak i poważnych problemów na terenie Chorwacji (np. brak możliwości powrotu do Polski drogą lotniczą, zameldowania się, korzystania z bezpłatnej opieki medycznej w nagłych przypadkach, korzystania z usług banków czy Western Union). Dlatego też obywatele polscy przy przekraczaniu granicy chorwackiej nadal powinni obowiązkowo mieć paszport. Jeżeli przeciwko cudzoziemcowi jest prowadzone postępowanie karne lub wykroczeniowe, właściwe organy mogą tymczasowo zatrzymać jego paszport, wydając w zamian pisemne zaświadczenie. Przepisy chorwackie przewidują możliwość odmowy wjazdu, a także wydania zakazu pobytu tym cudzoziemcom, którzy nie mają wymaganych środków na utrzymanie. Ilość dewiz, które należy okazać przy ewentualnej kontroli przy wjeździe, nie jest jednak dokładnie określona.
MELDUNEK
Cudzoziemcy podlegają obowiązkowi meldunkowemu. Należy go dopełnić w ciągu 24 godzin po przekroczeniu granicy. Osoby prawne i fizyczne zajmujące się świadczeniem usług kwaterunkowych zobowiązane są w ciągu 12 godzin zgłosić pobyt cudzoziemca właściwym organom.
UBEZPIECZENIE
Wskazane jest ubezpieczenie w razie choroby lub nieszczęśliwego wypadku (NW) oraz ubezpieczenie komunikacyjne autocasco (AC).
SZCZEPIENIA, SŁUŻBA ZDROWIA
Bezpłatna opieka medyczna przysługuje turystom z Polski w ograniczonym zakresie - tylko w nagłej sytuacji, jako pierwsza niezbędna pomoc (wypadek, zasłabnięcie). Chcąc skorzystać z bezpłatnej pomocy, należy okazać polski paszport oraz potwierdzić ubezpieczenie. W Chorwacji, nie będącej w UE, nie są honorowane formularze serii E-100. Standardowa prywatna wizyta lekarska kosztuje od 16 do 20 USD. Koszt doby w szpitalu wynosi ok. 50 USD (bez kosztów operacji oraz leków). Apteki czynne są w godz. 8.00-19.00 w dni robocze oraz do godz. 14 w soboty; w większych miastach dyżurne apteki czynne są całą dobę.
INFORMACJE DLA KIEROWCÓW
Chorwacja honoruje polskie prawo jazdy. Turysta powinien mieć dowód rejestracyjny pojazdu. Z uwagi na dużą liczbę wypadków drogowych z dniem 20.08.2004 r. wszedł w życie w Chorwacji nowy Kodeks Drogowy, wnoszący wiele istotnych zmian w stosunku do poprzednich uregulowań, m.in.: zakaz prowadzenia pojazdów po spożyciu alkoholu (zero promila). Nieprzestrzeganie powyższego przepisu grozi karą pieniężną (od 70 do 400 EUR), odebraniem prawa jazdy na rok lub dwa, ew. karą pozbawienia wolności do 6 miesięcy; obowiązek prowadzenia pojazdów z włączonymi światłami mijania przez cały rok (kara ok. 40 EUR); zakaz korzystania podczas jazdy z telefonu komórkowego; obowiązek posiadania kasku dla uczestników ruchu drogowego korzystających z pojazdów jednośladowych; zaostrzenie kar w stosunku do kierowców parkujących w niedozwolonych miejscach. (Ten przepis rygorystycznie jest przestrzegany przez chorwacką policję drogową, szczególnie w stosunku do turystów. Pojazdy parkujące w niedozwolonych miejscach najczęściej w krótkim czasie są odholowy-wane na parkingi policyjne, a kierowcy obłożeni wysokimi karami pieniężnymi); obowiązek zapinania pasów na wszystkich siedzeniach zajętych przez kierowcę i podróżnych; dopuszczalna prędkość na drogach publicznych: na autostradach - do 130 km/godz; na drogach szybkiego ruchu - do 110 km/godz. na pozostałych drogach - do 90 km/godz. w miejscach zabudowanych - do 50 km/godz. dla pojazdu holującego drugi pojazd - do 40 km/godz.
BEZPIECZEŃSTWO W KRAJU
Zagrożenie przestępczością należy ocenić jako stosunkowo niewielkie (dość rzadkie są kradzieże samochodów, napady rabunkowe w miejscach publicznych itp.). Możliwe jest swobodne i bezpieczne poruszanie się w miejscowościach wypoczynkowych w godzinach wieczornych. Należy natomiast unikać pozostawiania dokumentów oraz rzeczy wartościowych w hotelach i na kempingach oraz dokumentów w kwa terach prywatnych. Chorwacja nie jest stroną międzynarodowej konwencji o odpowiedzialności hoteli za rzeczy wniesione. Nie istnieją ograniczenia w poruszaniu się po Chorwacji. Jednakże na terenach przy granicy z Serbią i Czarnogórą oraz przy południowej granicy z Bośnią i Hercegowiną pozostało nadal wiele niewypałów i min (już po zakończeniu działań wojennych zginęło w wyniku ich eksplozji ponad 400 osób).
